Turizm ve Otelcilik Meslek Yüksekokulu

Dezavantajlı Gruplara Yönelik Uygulamalar

T.C.

TRABZON ÜNİVERSİTESİ

TURİZM VE OTELCİLİK MESLEK YÜKSEKOKULU

DEZAVANTAJLI GRUPLARA YÖNELİK ERİŞİLEBİLİRLİK, FIRSAT EŞİTLİĞİ VE DESTEK MEKANİZMALARI 

POLİTİKASI VE UYGULAMA ESASLARI

Birim Turizm ve Otelcilik Meslek Yüksekokulu
Yönetim Kurulu Kabul Tarihi 08.07.2026
Yönetim Kurulu Karar No 229
Hazırlayan Yüksekokul Müdürlüğü
Referans Yazı E-92392972-060-2600038201 / 25.06.2026
Koordinasyon Engelli Öğrenci Birimi Koordinatörlüğü                                                                        

 

SUNUŞ

Turizm ve Otelcilik Meslek Yüksekokulu olarak eğitimde fırsat eşitliği, erişilebilirlik ve kapsayıcılığı kalite kültürümüzün temel unsurlarından biri olarak görmekteyiz. Öğrencilerimizin bireysel farklılıklarına saygı duymak ve her öğrencinin yükseköğretim yaşamına tam katılımını desteklemek temel önceliğimizdir.

 

Bu politika belgesi; engelli öğrencilerimizden ekonomik güçlük yaşayan öğrencilerimize, uluslararası öğrencilerimizden psikolojik destek ihtiyacı bulunan öğrencilerimize kadar tüm dezavantajlı gruplarımıza sunduğumuz destek mekanizmalarını, uygulamalarımızı ve bu alandaki kurumsal taahhütlerimizi somut biçimde ortaya koymaktadır.

Turizm ve Otelcilik Meslek Yüksekokulu Müdürü

 

POLİTİKA BEYANI

Trabzon Üniversitesi Turizm ve Otelcilik Meslek Yüksekokulu, eğitim-öğretim faaliyetlerini insan odaklı, kapsayıcı, erişilebilir ve fırsat eşitliğini esas alan bir kalite anlayışı doğrultusunda yürütmeyi temel ilke olarak benimsemektedir.

Meslek Yüksekokulumuz; engelli öğrenciler, uluslararası öğrenciler, ekonomik yetersizlik yaşayan öğrenciler, psikolojik destek ihtiyacı bulunan öğrenciler, kronik sağlık sorunu bulunan öğrenciler ile eğitim-öğretim süreçlerinde çeşitli nedenlerle destek gereksinimi duyan tüm dezavantajlı öğrenci gruplarının yükseköğretim hizmetlerinden eşit, adil ve etkin biçimde yararlanmasını kurumsal sorumluluğunun ayrılmaz bir parçası olarak kabul etmektedir.

 

Bu doğrultuda Meslek Yüksekokulumuz;

  • Eğitimde fırsat eşitliğini güçlendirmeyi
  • Erişilebilir öğrenme ortamları oluşturmayı
  • Öğrencilerin akademik, sosyal, kültürel ve mesleki gelişimlerini desteklemeyi
  • Öğrencilerin ihtiyaç duydukları destek hizmetlerine zamanında erişimini sağlamayı
  • Üniversitenin ilgili koordinatörlükleri ve idari birimleriyle etkin iş birliği içerisinde çalışmayı
  • Öğrenci geri bildirimlerini karar alma süreçlerine yansıtmayı
  • Kalite güvencesi sistemi kapsamında yürütülen tüm uygulamaları düzenli olarak izlemeyi ve sürekli iyileştirmeyi

taahhüt eder.

Bu politika belgesi, Trabzon Üniversitesi Turizm ve Otelcilik Meslek Yüksekokulu Yönetim Kurulunun onayı ile yürürlüğe girer ve kalite güvencesi sistemi kapsamında düzenli aralıklarla gözden geçirilerek güncellenir.

 

POLİTİKANIN TEMEL İLKELERİ

 

✔  İnsan Odaklılık

✔  Eşitlik ve Fırsat Eşitliği

✔  Erişilebilirlik

✔  Kapsayıcılık

✔  Öğrenci Merkezli Yönetim

✔  Katılımcılık

✔  Gizlilik ve Etik

✔  Kurumsal İş Birliği

✔  Sürekli İyileştirme

✔  Kalite Güvencesi                 

 

YÖNETİMİN TAAHHÜDÜ

Turizm ve Otelcilik Meslek Yüksekokulu Müdürlüğü; bu politika belgesinde yer alan ilke ve esasların uygulanmasını desteklemeyi, gerekli koordinasyonu sağlamayı, ilgili birimler arasında iş birliğini geliştirmeyi, uygulamaların etkinliğini düzenli olarak izlemeyi ve kalite güvencesi sistemi kapsamında sürekli iyileştirmeyi taahhüt eder.

 

BİRİNCİ BÖLÜM  —  Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve Temel İlkeler

Madde 1 — Amaç

(1) Bu Politika Belgesinin amacı; Trabzon Üniversitesi Turizm ve Otelcilik Meslek Yüksekokulunda öğrenim gören dezavantajlı grupların eğitim-öğretim süreçlerine tam, etkin, bağımsız ve eşit katılımını desteklemek; erişilebilir, kapsayıcı ve öğrenci odaklı bir öğrenme ortamı oluşturmak amacıyla uygulanacak akademik, sosyal, psikolojik, ekonomik ve fiziksel destek mekanizmalarının planlanması, uygulanması, izlenmesi ve sürekli iyileştirilmesine ilişkin esasları belirlemektir.

 

(2) Bu politika belgesi ile;

  • Dezavantajlı grupların eğitim-öğretim süreçlerine erişiminin kolaylaştırılması
  • Eğitimde fırsat eşitliğinin güçlendirilmesi
  • Akademik başarıyı destekleyici mekanizmaların geliştirilmesi
  • Üniversite bünyesinde sunulan destek hizmetlerine erişimin artırılması
  • Akademik ve idari birimler arasında koordinasyonun güçlendirilmesi
  • Öğrenci memnuniyetinin artırılması
  • Kalite güvencesi sistemi kapsamında uygulamaların planlanması, izlenmesi ve sürekli iyileştirilmesi

amaçlanmaktadır.

Madde 2 — Kapsam

(1) Bu politika belgesi, Turizm ve Otelcilik Meslek Yüksekokulunda öğrenim gören;

  • Engelli öğrencileri
  • Uluslararası öğrencileri
  • Ekonomik yetersizlik yaşayan öğrencileri
  • Psikolojik danışmanlık ve rehberlik hizmetine ihtiyaç duyan öğrencileri
  • Kronik hastalığı bulunan öğrencileri
  • Özel öğrenme güçlüğü bulunan öğrencileri
  • Afet, acil durum veya olağanüstü koşullardan etkilenen öğrencileri
  • Şehit ve gazi yakını öğrencileri
  • Eğitim-öğretim süreçlerinde çeşitli nedenlerle desteğe ihtiyaç duyan diğer öğrenci gruplarını

kapsar.

Madde 3 — Dayanak

  • 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu
  • 5378 sayılı Engelliler Hakkında Kanun (Madde 15)
  • Yükseköğretim Kurumları Engelliler Danışma ve Koordinasyon Yönetmeliği (14.08.2010 / 27672 sayılı RG)
  • Trabzon Üniversitesi Engelli Öğrenci Birimi Koordinatörlüğü Yönergesi (Senato 25.05.2023 / No:66 / Karar:8)
  • Trabzon Üniversitesi Psikolojik Danışma ve Rehberlik Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetmeliği
  • Trabzon Üniversitesi Kalite Politikası ve kalite güvencesi sistemi esasları
  • YÖKAK Kurumsal Akreditasyon Programı (KAP 2026) ölçütleri
  • İlgili diğer ulusal mevzuat ile Trabzon Üniversitesi Senato ve Yönetim Kurulu kararları

 

Madde 4 — Tanımlar

 

KAVRAM TANIM
Akademik Danışman Öğrencilerin akademik gelişimlerini izleyen, rehberlik eden ve gerekli durumlarda ilgili destek birimlerine yönlendiren öğretim elemanı
Dezavantajlı Grup Eğitim-öğretim süreçlerine katılımda fiziksel, psikolojik, sosyal, ekonomik, kültürel, dilsel veya sağlık nedenleriyle destek ihtiyacı bulunan öğrenciler
Destek Mekanizması Öğrencilerin eğitim yaşamına tam ve etkin katılımını desteklemek amacıyla sunulan akademik, psikolojik, sosyal, ekonomik ve idari hizmetler
Engelli Öğrenci Danışmanı Yüksekokulda görevlendirilen ve Engelli Öğrenci Birimi ile koordinasyonu sağlayan öğretim elemanı
MYO Trabzon Üniversitesi Turizm ve Otelcilik Meslek Yüksekokulu
TÜPDRM Trabzon Üniversitesi Psikolojik Danışma ve Rehberlik Uygulama ve Araştırma Merkezi
SKS Daire Başkanlığı Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlığı
Kalite Güvencesi Destek hizmetlerinin planlanması, uygulanması, izlenmesi ve sürekli iyileştirilmesini esas alan yönetim anlayışı

 

Madde 5 — Temel İlkeler

 

👤  

İnsan Odaklılık

Her öğrencinin bireysel farklılıklarına saygı duyulur ve yükseköğretim yaşamına tam katılımı desteklenir.

 

⚖️ 

Eşitlik ve Fırsat Eşitliği

Öğrencilerin eğitim-öğretim hizmetlerinden eşit koşullarda yararlanabilmeleri için gerekli tedbirler alınır.

 

♿ 

Erişilebilirlik

Eğitim ortamlarının, bilgi kaynaklarının, fiziksel alanların ve dijital hizmetlerin erişilebilir olması gözetilir.

 

🤝 

Kapsayıcılık

Hiçbir öğrenci fiziksel, ekonomik, sosyal, kültürel veya bireysel özellikleri nedeniyle ayrımcılığa maruz bırakılmaz.

 

🎯 

Öğrenci Odaklılık

Öğrencilerin ihtiyaç ve beklentileri karar alma süreçlerinde dikkate alınır.                                                                      

 

🔒

Gizlilik ve Etik

Öğrencilere ait kişisel bilgiler ilgili mevzuat çerçevesinde korunur.                         

 

📣

Katılımcılık

Destek hizmetlerinin geliştirilmesinde öğrenci geri bildirimleri ve paydaş görüşleri dikkate alınır.       

 

🔗

İş Birliği ve Koordinasyon

Üniversitenin ilgili akademik ve idari birimleri ile etkin iş birliği yürütülür.                                                       

 

📈

Sürekli İyileştirme

Destek mekanizmalarının etkinliği kalite güvencesi kapsamında düzenli olarak izlenir ve iyileştirilir.

 

BÖLÜM 5  —  DEZAVANTAJLI GRUPLAR

Yüksekokulumuzda aşağıdaki dezavantajlı öğrenci grupları tanımlanmış olup bu gruplara yönelik destek mekanizmaları Engelli Öğrenci Birimi Koordinatörlüğü ve ilgili üniversite birimleri ile koordineli biçimde yürütülmektedir:

 

 

  GRUP TANIM / ÖZELLİK
1 Engelli Öğrenciler ♿

Bedensel, zihinsel, ruhsal, duyusal veya kronik sağlık durumu nedeniyle günlük yaşamda ve eğitim

ortamında güçlük yaşayan öğrenciler.

2 Uluslararası Öğrenciler 🌍 Yabancı uyruklu olup dil bariyeri, kültürel uyum güçlüğü ve sosyal entegrasyon sorunları yaşayabilen öğrenciler.
3 Ekonomik Güçlük Yaşayan Öğrenciler 💰 Maddi yetersizlik nedeniyle barınma, beslenme veya eğitim materyallerine erişimde güçlük çeken öğrenciler.
4 Psikolojik Destek İhtiyacı 🧠 Akademik stres, uyum güçlüğü, kaygı bozukluğu veya diğer psikolojik nedenlerle danışmanlık desteğine ihtiyaç duyan öğrenciler.
5 Kronik Hastalığı Bulunan Öğrenciler 🏥 Süregelen sağlık sorunları nedeniyle eğitim süreçlerinde güçlük yaşayan ve ek destek ihtiyacı bulunan öğrenciler.
6 Özel Öğrenme Güçlüğü 📚

Disleksi, dikkat eksikliği, hiperaktivite bozukluğu (DEHB) gibi öğrenme güçlükleri nedeniyle akademik

desteğe ihtiyaç duyan öğrenciler.

7 Afet / Olağanüstü Durum 🆘

Doğal afet, olağanüstü hal veya benzeri koşullardan etkilenerek eğitim-öğretime devam etmekte güçlük

çeken öğrenciler.

8 Şehit ve Gazi Yakınları 🎖️ Şehit ve gazilerin çocukları veya yakınları olan, sosyal ve psikolojik destek ihtiyacı bulunan öğrenciler.

 

BÖLÜM 6  —  DESTEK MEKANİZMALARI

 

Yüksekokulumuzda dezavantajlı öğrenci gruplarına sunulan destek mekanizmaları aşağıda gruplar bazında özetlenmektedir:

DEZAVANTAJLI GRUP SAĞLANAN DESTEK / UYGULAMA
Engelli Öğrenciler Sınav uyarlaması (ek süre, ayrı mekân, refakatçi, büyük punto materyal); erişilebilir ders materyali; staj sürecinde erişilebilirlik gözetimi; Engelli Öğrenci Birimi ile koordinasyon; bilinçlendirme faaliyetleri
Uluslararası Öğrenciler Dönem başı oryantasyon programı; akademik danışmanlık; ders kayıt ve idari süreç rehberliği; Psikolojik Danışmanlık Koordinatörlüğü'ne yönlendirme; Türkçe dil desteği konusunda bilgilendirme
Ekonomik Güçlük Yaşayan Öğrenciler Yemek bursu imkânı; kısmi zamanlı öğrenci çalıştırma; KYK burs ve yurt başvuruları konusunda rehberlik
Psikolojik Destek İhtiyacı Trabzon Üniversitesi Psikolojik Danışma ve Rehberlik Uygulama ve Araştırma Merkezi'ne (TÜPDRM) yönlendirme; bireysel danışmanlık görüşmeleri; kriz desteği; akademik stres yönetimi
Kronik Hastalığı Bulunan Öğrenciler Sağlık raporuna dayalı sınav düzenlemeleri; devam yükümlülüğünde esneklik (ilgili mevzuat çerçevesinde); Üniversite Sağlık Hizmetleri'ne yönlendirme
Özel Öğrenme Güçlüğü Alternatif sınav yöntemleri; TÜPDRM'ye yönlendirme; akademik danışman desteğinin yoğunlaştırılması
Afet / Olağanüstü Durum Mazeret sınavı haklarının öncelikli kullanımı; devam esnekliği; psikolojik destek yönlendirmesi; burs ve maddi yardım olanaklarına öncelikli erişim
Şehit ve Gazi Yakınları İlgili burs ve devlet desteklerine yönlendirme; psikolojik danışmanlık desteği; akademik süreçlerde öncelikli takip

 

BÖLÜM 7  —  BAŞVURU SÜRECİ

Dezavantajlı öğrencilerin destek mekanizmalarına erişimi aşağıdaki süreç izlenerek gerçekleştirilir:

Adım 1

Öğrenci

Destekten yararlanmak isteyen öğrenci talepte bulunur.

Adım 2

Dezavantajlı Öğrenci Danışmanı

Danışman talebi değerlendirir; ihtiyaç tespiti yapar.

Adım 3

MYO Müdürlüğü

Müdürlük süreci yönetir ve ilgili birimlere yönlendirir.

Adım 4

Engelli Öğrenci Birimi / İlgili Koordinatörlük

Üniversite merkezi birimleri değerlendirme yapar.

Adım 5

İlgili Komisyon / Kurul

Gerektiğinde komisyon / yönetim kurulu kararı alınır.

Adım 6

KARAR & UYGULAMA

Gerektiğinde komisyon / yönetim kurulu kararı alınır.

 

BÖLÜM 8  —  SORUMLULAR VE GÖREV DAĞILIMI

 

SORUMLULAR TEMEL GÖREV VE YETKİLER
Yüksekokul Müdürü Politikanın uygulanmasını güvence altına alır; koordinasyonu sağlar; Yönetim Kuruluna bilgi verir; gerekli kaynakları temin eder.
Müdür Yardımcısı Politikanın günlük yürütümünü destekler; birimler arası koordinasyonu kolaylaştırır.
Bölüm Başkanları Kendi programlarındaki dezavantajlı öğrencilerin ihtiyaçlarını izler; gerekli akademik düzenlemeleri koordine eder.
Dezavantajlı Öğrenci Danışmanı Dezavantajlı öğrencilerle birebir ilgilenir; Engelli Öğrenci Birimi ile koordinasyonu yürütür; yarıyıl raporlarını hazırlar.
Akademik Danışmanlar Danışmanlık süreçlerinde öğrencileri ilgili destek birimlerine yönlendirir; akademik gelişimi izler.
Öğrenci İşleri Kayıt, belge ve burs başvuru süreçlerinde destek sağlar; ilgili birimlere yönlendirme yapar.

 

BÖLÜM 9  —  İZLEME, DEĞERLENDİRME VE SÜREKLİ İYİLEŞTİRME

Dezavantajlı gruplara yönelik uygulamaların etkinliği aşağıdaki mekanizmalar aracılığıyla izlenmekte ve değerlendirilmektedir:

 

  İZLEME ARACI AÇIKLAMA / SIKLIK
1 Yıllık Faaliyet Raporu Dezavantajlı Öğrenci Danışmanı tarafından her akademik yılsonunda hazırlanır; yürütülen faaliyetler, hizmet alan öğrenci sayıları ve değerlendirmeler raporlanır. Yüksekokul Müdürlüğü aracılığıyla Engelli Öğrenci Birimi'ne sunulur.
2 Öğrenci Memnuniyet Anketi Her akademik yılsonunda dezavantajlı öğrencilere yönelik anket uygulanır; sunulan destek hizmetlerinin kalitesi ve yeterliliği değerlendirilir. Sonuçlar iyileştirme süreçlerine yansıtılır.
3 Dönemsel Toplantılar Dezavantajlı Öğrenci Danışmanı her eğitim-öğretim yarıyılında en az bir kez Engelli Öğrenci Birimi ile toplantı yapar. Gerektiğinde olağanüstü toplantılar düzenlenir.
4 KAP / İç Kalite Güvencesi Denetimi YÖKAK Kurumsal Akreditasyon Programı kapsamında dezavantajlı gruplara yönelik uygulamalar değerlendirmeye tabi tutulur. Politika belgesi kalite güvencesi döngüsünde düzenli olarak gözden geçirilir.
5 Paydaş Geri Bildirimleri Öğrencilerden, akademik ve idari personelden gelen geri bildirimler değerlendirilerek mevcut uygulamalar geliştirilir; iyi uygulama örnekleri kurumsal bilgi tabanına aktarılır.

 

BÖLÜM 10  —  İLETİŞİM VE BAŞVURU NOKTALARI

 

BİRİM / KİŞİ KONU
Yüksekokul Müdürlüğü Genel başvuru, yönlendirme ve üst düzey kararlar
Dezavantajlı Öğrenci Danışmanı Engelli ve dezavantajlı öğrenci destek başvuruları
Engelli Öğrenci Birimi Koordinatörlüğü Merkezi engelli öğrenci hizmetleri ve koordinasyon
TÜPDRM Psikolojik danışmanlık ve rehberlik hizmetleri
Öğrenci İşleri Daire Başkanlığı Yemek bursu, kısmi zamanlı çalışma ve burs başvuruları
SKS Daire Başkanlığı Sosyal, kültürel, sağlık ve spor hizmetleri

 

ONAY VE YÜRÜRLÜK

Bu politika belgesi, Trabzon Üniversitesi Turizm ve Otelcilik Meslek Yüksekokulu Yönetim Kurulunun 08/07/2026 tarih ve 229 sayılı kararı ile kabul edilmiş ve yürürlüğe girmiştir.

 

Dezavantajlı Öğrenci Danışmanı

Dr. Öğr. Üyesi Elif SİS ATABAY

Yüksekokul Müdürü

Prof. Dr. Melike KURTARAN ÇELİK

 

Menüyü Kapat